Thứ Năm, 18 tháng 9, 2014

Làm Thế Nào Để Trở Thành Một Thông Dịch Viên Tự Do (Phần 2)

Tầm quan trọng của nền tảng và trình độ chuyên môn tốt.

Tôi vẫn hay thường nói rằng những phương pháp học ngoại ngữ của bản thân khá dễ dàng cho mọi người để áp dụng. Nhưng để trở thành một dịch giả thì không được như thế! Dịch giả rất khó để có thể có được cái mà họ xứng đáng nhận được. Giả sử bạn không biết tiếng Trung mà lại đọc một tờ quảng cái bằng tiếng Trung, đương nhiên bạn sẽ không hiểu được; nhưng nếu có một bản dịch cho bạn tham khảo được nhiên là sẽ tốt lên rất nhiều. Luôn luôn có một người anh hùng thầm lặng!

Dịch một đoạn văn bản không có nghĩa là dịch các từ trong đó ra, vì thực tế bất cứ ai biết ngoại ngữ khá một chút thì cũng có thể hiểu được. Điều quan trọng chính là bạn phải hiểu được cặn kẽ ngôn ngữ đó và ở một mức độ chuyên nghiệp.


Tuy nhiên, việc bạn có khả năng nói tốt một ngôn ngữ khác không có nghĩa là bạn có thể trở thành một dịch giả. Bạn cần phải được đào tạo và quen thuộc hoàn toàn với chủ đề mà bạn đang dịch.

Các công việc dịch thuật mà tôi làm đều là thuộc chuyên môn mà tôi nắm được, hầu hết là liên quan đến kỹ thuật điện tử. Phải cảm ơn tới quãng thời gian tôi học tập và làm việc ở Ireland và các quốc gia khác trên thế giới; khi tôi dịch một đoạn văn bản, tôi sẽ đặt bản thân mình vào vị trí của một kỹ sư hoặc một nhà khoa học.

Dù có trải qua bao nhiều khóa đào tạo hay có thể nói chuyện giống như một người bản địa, thì tôi vẫn có khả năng thiếu đi một vài sự tinh tế trong ngôn ngữ; và nếu như không có quãng thời gian làm việc như một kỹ sư ở một vài nước, thì chắc chắn khả năng phiên dịch của tôi sẽ thiếu chuyên nghiệp đi rất nhiều. Có một vài người cứ luôn nghĩ rằng họ là chuyên gia trong dịch thuật nhưng thực tế lại cho ra những bản dịch quá sức kinh khủng. Điều quan trọng cần lưu ý ở đây là: bạn chỉ nên dịch sang tiếng mẹ đẻ của bản thân mà thôi.

Ngoài ra thì trình độ chuyên môn cũng không được xem nhẹ. Khi được đào tạo để trở thành một thông dịch viên, tôi cảm thấy khá bực bội khi nhận được những tài liệu từ hàng tá lĩnh vực khác nhau, mà chẳng cái nào thuộc chủ đề mà tôi quen thuộc cả. Tôi đã phải cố gắng dịch về kỹ thuật canh tác rượu, văn bản pháp luật và y tế, các bài thuyết trình về doanh nghiệp vvv.. và nó luôn luôn là một thảm họa. Cũng may là công việc của tôi đều được chỉnh sửa lại trước khi đưa vào sử dụng.

Tôi không phải là một luật sư, một bác sĩ hay một người yêu rượu vang; vì vậy đơn giản là tôi không thể viết những chủ đề này bằng tiếng Anh được, chỉ có thể hiểu một chút về những chủ đề này thôi. Điều này có nghĩa là tôi đừng nên bao giờ dịch những chủ đề như thế này nữa. Tôi không hề có một bằng cấp nào về dịch thuật cả, nhưng tôi cảm thấy bản thân thích ứng này với công việc này nhanh hơn khá nhiều nhiều, vì vốn dĩ tôi chỉ tập trung vào chuyên ngành mà tôi biết thôi


Trở nên linh hoạt hơn trong các chủ đề dịch không có nghĩa là giúp bạn tìm được nhiều việc hơn vì vốn dĩ bạn không hề quen thuộc với các chủ đề đó. Những người học chuyên ngành phiên dịch trong các trường đại học cũng chỉ thành thạo về lĩnh vực mà họ muốn dịch thuật mà thôi. May mắn cho tôi, sự đào tạo về chuyên môn và khả năng ngôn ngữ đã đủ để có thể trở thành một thông dịch viên tốt.